W dniach 8–11 października 2026 r. ponownie spotkaliśmy się w Wilnie, aby kontynuować prace na kwaterze polskich ułanów spoczywających na cmentarzu na Antokolu. To kolejny etap naszej misji przywracania pamięci o żołnierzach Pułku 4 Ułanów Zaniemeńskich i ochrony polskiego dziedzictwa poza granicami kraju. Do Wilna przyjechało ponad 20 wolontariuszy naszej Fundacji z Krakowa, Blachowni, Częstochowy, Wrocławia i Warszawy. Na miejscu dołączyli do nas wolontariusze z gimnazjum w Grzegorzewie, z którymi wspólnie pracowaliśmy na rzecz zachowania tego wyjątkowego miejsca pamięci.
Co udało nam się zrobić?
- Oczyściliśmy teren kwatery z liści i zalegających zanieczyszczeń.
- Usunęliśmy drzewa i suche konary zagrażające grobom oraz bezpieczeństwu osób odwiedzających cmentarz.
- Oczyściliśmy 16 nagrobków, przywracając im lepszą widoczność i godny wygląd.
- Zabezpieczyliśmy skarpy, aby ograniczyć ryzyko osuwania się ziemi i uszkadzania grobów.
- Oznaczyliśmy 20 kopców grobowych krzyżami, przywracając kolejnym mogiłom widoczny znak pamięci.
Każda godzina pracy miała znaczenie. Za tymi działaniami stoją ludzie, którzy poświęcili swój czas, siły i umiejętności, by zadbać o groby tych, których historia i służba są częścią polskiego dziedzictwa.
Nasz wyjazd to coś więcej niż porządkowanie cmentarza. Oprócz wyżej wymienionych zadań zorganizowaliśmy również spotkanie z młodzieżą i harcerzami, gdzie przedstawiliśmy prezentację o historii Pułku i wynik naszych dwuletnich prac na kwaterze garnizonowej. Wykład zakończyliśmy harcerskim ogniskiem, opowieściami i wymianą doświadczeń.
To wspólna lekcja historii, odpowiedzialności i szacunku dla przeszłości. To także budowanie więzi między wolontariuszami z Polski i Wilna oraz przekazywanie młodemu pokoleniu pamięci o polskich żołnierzach, którzy służyli na Wileńszczyźnie.
Dziękujemy wszystkim wolontariuszom, młodzieży, opiekunom i osobom wspierającym nasze działania. Dziękujemy za Waszą pracę, wytrwałość i serce włożone w to przedsięwzięcie!
W ubiegłym roku rozpoczęliśmy intensywne porządkowanie kwatery. W tym roku wróciliśmy, by kontynuować tę pracę. Przed nami kolejne zadania, bo troska o miejsca pamięci wymaga systematyczności i zaangażowania.
To jednak nie koniec naszych działań. Kolejnym celem jest odnowienie popękanych nagrobków oraz odtworzenie i zabezpieczenie inskrypcji, aby ocalić od zniszczenia nie tylko same miejsca pochówku, lecz także pamięć o spoczywających tam osobach.
Przed nami dalsza praca, ale wierzymy, że dzięki zaangażowaniu wolontariuszy i wsparciu ludzi, którym bliska jest historia, uda się przywrócić tym grobom należny szacunek i godny wygląd.
Nie pozwolimy, by pamięć o Błękitnym Garnizonie zaginęła. Pamięć zobowiązuje!
Projekt realizowany w ramach programu Narodowego Instytutu Polskiego Dziedzictwa Kulturowego za Granicą POLONIKA - “Polskie dziedzictwo kulturowe za granicą - wolontariat. Edycja 2026”
